Қазақстан Республикасының Премьер-министрі Олжас Бектенов Шымкент қаласында өткен Digital Qazaqstan 2026 халықаралық цифрлық форумында сөз сөйлеп, елдің цифрлық даму стратегиясының жаңа басым бағыттарын таныстырды. «Индустрия 5.0: Өзара әрекеттесудің күші» тақырыбында өткен бұл ауқымды іс-шара экономиканың түрлі салаларын практикалық цифрландыруға және өңірлерді бірыңғай технологиялық кеңістікке біріктіруге бағытталған маңызды алаңға айналды.

Форум аясында Digital Almaty платформасын дамытудағы жаңа кезеңнің басталғаны жарияланды. Аталған бастама цифрлық шешімдерді кеңінен енгізу, өңірлік байланыстарды күшейту және инновациялық экожүйені дамытуға бағытталған. Шараға Еуразиялық экономикалық одақ елдерінің үкімет басшылары, халықаралық IT-компаниялар өкілдері, инвесторлар, сарапшылар және сала мамандарын қоса алғанда 3 мыңнан астам делегат қатысты.

Цифрлық экономиканың жаңа архитектурасы

Форумның пленарлық отырысын ашқан Премьер-министр Олжас Бектенов Қазақстанның цифрлық экономика мен жасанды интеллект саласындағы стратегиялық көзқарасын баяндады. Оның айтуынша, ел қазіргі таңда жаңа экономикалық модельге өтудің шешуші кезеңінде тұр.

Бұл модельдің негізінде цифрландыру, деректерді тиімді басқару және жасанды интеллект технологияларын кеңінен қолдану жатыр. Мемлекеттік саясаттың басты мақсаты – экономиканың барлық салаларын цифрлық трансформация арқылы жаңғырту және оның тиімділігін арттыру.

Жасанды интеллект – стратегиялық басымдық

Премьер-министр жасанды интеллектіні дамыту Қазақстан үшін стратегиялық маңызға ие бағыт екенін атап өтті. Бұл сала тек технологиялық жаңалықтармен шектелмей, мемлекеттік басқару, бизнес, білім беру және әлеуметтік салаларға тікелей әсер ететін жүйелік өзгерістерді қамтиды.

Жасанды интеллектіні дамыту үш негізгі бағытқа сүйенеді:

• институционалдық негізді қалыптастыру;
• цифрлық инфрақұрылымды дамыту;
• адами капиталды күшейту.

Бұл бағыттар бір-бірімен тығыз байланысты және елдің ұзақ мерзімді технологиялық дамуын қамтамасыз етуге бағытталған.

2026 жыл – цифрландыру және жасанды интеллект жылы

Олжас Бектенов өз сөзінде Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың 2026 жылды Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жариялау туралы шешімінің стратегиялық маңызын ерекше атап өтті. Бұл бастама Қазақстанның цифрлық даму жолындағы маңызды кезең ретінде бағаланып отыр.

Аталған шешім елдің технологиялық трансформациясын жеделдетуге, инновациялық жобаларды қолдауға және халықаралық ынтымақтастықты кеңейтуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, бұл бастама цифрлық экономиканың барлық салаларын жүйелі түрде дамытуға негіз болады.

Конституциялық деңгейдегі цифрлық құқықтар

Премьер-министр елімізде жүргізіліп жатқан саяси жаңғыртулар туралы да айтты. Оның айтуынша, биыл Қазақстан азаматтары жаңа Конституцияны қабылдап, онда алғаш рет цифрлық құқықтар конституциялық деңгейде бекітілді.

Бұл қадам цифрлық мемлекеттің құқықтық негізін қалыптастырудағы маңызды кезең болып табылады. Цифрлық құқықтардың бекітілуі азаматтардың жеке деректерін қорғау, ақпараттық қауіпсіздік және цифрлық ортадағы сенімді арттыруға бағытталған.

Цифрлық трансформация және құқықтық кепілдіктер

Цифрлық құқықтарды жоғары деңгейде бекіту Қазақстан үшін цифрлық трансформация тек технологиялық процесс емес, сонымен қатар құқықтық және институционалдық өзгерістер кешені екенін көрсетеді.

Бұл тұрғыда мемлекет деректерді қорғау, цифрлық қауіпсіздік және ашықтық қағидаттарын күшейтуге ерекше назар аударып отыр. Нәтижесінде цифрлық технологияларды дамыту үшін тұрақты және болжамды құқықтық орта қалыптасуда.

Digital Almaty платформасының жаңа кезеңі

Форум барысында Digital Almaty платформасын дамытудағы жаңа кезеңнің басталғаны жарияланды. Бұл платформа өңірлерді біріктіретін цифрлық экожүйе құруға бағытталған.

Жоба аясында:

• мемлекеттік қызметтерді цифрландыру;
• өңірлік деректерді біріктіру;
• экономикалық процестерді автоматтандыру;
• инвестициялық тартымдылықты арттыру көзделген.

Бұл бастама Қазақстанның цифрлық кеңістігін біріздендіруге және өңірлік дамуды теңестіруге ықпал етеді.

Индустрия 5.0 және адам факторы

Форумның негізгі тақырыбы – «Индустрия 5.0: Өзара әрекеттесудің күші». Бұл жаңа индустриялық кезең технология мен адам арасындағы өзара әрекеттестікті күшейтуге бағытталған.

Индустрия 5.0 концепциясы тек автоматтандыруға емес, адамның шығармашылық әлеуетін, инновациялық ойлауын және технологиялармен үйлесімді жұмысын дамытуға негізделген.

Халықаралық ынтымақтастық және инвестициялар

Форумға қатысқан халықаралық делегациялар мен инвесторлар цифрлық технологиялар саласындағы ынтымақтастықты кеңейту мәселелерін талқылады. Қазақстанның цифрлық нарығы шетелдік серіктестер үшін тартымды бағыт ретінде қарастырылуда.

Бұл өз кезегінде жаңа инвестициялық жобаларды іске қосуға, стартап экожүйесін дамытуға және халықаралық технологиялық компанияларды тартуға мүмкіндік береді.

Адами капитал және білім беру

Цифрлық экономиканы дамытуда адами капиталдың рөлі ерекше. Сондықтан елімізде IT-мамандарды даярлау, қайта оқыту бағдарламаларын кеңейту және білім беру жүйесін цифрландыруға басымдық берілуде.

Жасанды интеллект пен цифрлық технологиялар саласындағы мамандарды даярлау – елдің ұзақ мерзімді дамуының негізгі факторы.

Қорытынды

Digital Qazaqstan 2026 халықаралық форумы Қазақстанның цифрлық трансформациядағы жаңа кезеңін айқындаған маңызды алаң болды. Премьер-министр Олжас Бектенов атап өткендей, еліміз цифрландыру мен жасанды интеллектіні экономикалық дамудың негізгі драйверіне айналдыру жолында нақты қадамдар жасап отыр.

Цифрлық құқықтардың конституциялық деңгейде бекітілуі, жасанды интеллектіні дамыту стратегиясы және Digital Almaty платформасының жаңа кезеңі Қазақстанның технологиялық тұрғыдан дамыған мемлекетке айналу бағытын нақтылай түседі.