Қожа Ахмет Ясауи кесенесі – түркі өркениетінің рухани кеңістігін айқындайтын аса маңызды тарихи-мәдени мұра. ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұралар тізіміне енген бұл киелі нысан Қазақстанның ғана емес, бүкіл түркі дүниесінің ортақ құндылығы болып табылады. Ол ғасырлар бойы рухани сабақтастықтың және мәдени дамудың орталығы қызметін атқарып келеді.
Жуырда Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев пен Түркия, Әзербайжан, Қырғызстан, Өзбекстан мемлекеттерінің басшыларының кесенеге бірлесіп баруы тарихи маңызы зор оқиға болды. Бұл сапар түркі халықтары арасындағы рухани бірлікті нығайтып, ортақ тарихи тамырларды жаңғыртуға ықпал етті.
XIV ғасырда Әмір Темірдің бұйрығымен салынған кесене ортағасырлық сәулет өнерінің үздік үлгісі саналады. Оның архитектуралық шешімдері мен инженерлік құрылымы жоғары шеберлікті көрсетеді. Кешеннің 35 бөлмеден тұруы оның тек зиярат орны емес, ғылыми және мәдени орталық болғанын дәлелдейді.
Кесене ішінде қабірхана, қазандық және әйгілі тайқазан орналасқан. Тайқазан бірлік пен берекенің символы ретінде ерекше мәнге ие. Сонымен қатар мұнда түркі-ислам әлемінің ойшылдары мен ақындарының еңбектері сақталған. Олардың қатарында «Диуани Хикмет», «Шахнама», «Ләйлі мен Мәжнүн» сияқты құнды шығармалар бар.
Бұл еңбектер түркі халықтарының рухани дүниетанымын, мәдени байланыстарын және тарихи сабақтастығын айқын көрсетеді. Кесене экспозициясы ортақ өркениеттік мұраны терең түсінуге мүмкіндік береді.
Қожа Ахмет Ясауи кесенесі – рухани бірліктің және мәдени сабақтастықтың символы. Ол түркі мемлекеттері арасындағы ынтымақтастықты дамытуда маңызды орын алады. Бұл киелі мұра ұлттық тарихты дәріптеп, жас ұрпақтың рухани санасын қалыптастыруға қызмет етеді.
Жалпы алғанда, кесене – түркі әлемінің ортақ рухани қазынасы және адамзат өркениетінің баға жетпес тарихи мұрасы болып қала береді.