Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев «Алтын Орда – дала өркениетінің үлгісі: тарих, археология, мәдениет және бірегейлік» атты халықаралық симпозиумда сөйлеген сөзінде Алтын Орда тарихын терең зерттеудің маңызын ерекше атап өтті. Президенттің айтуынша, бұл тақырып тек өткенді зерделеу ғана емес, ұлттық сананы нығайтып, тарихи сабақтастықты айқындаудың маңызды бағыты болып табылады.
Алтын Орда XIII–XV ғасырларда Еуразия кеңістігіндегі ең ірі мемлекеттердің бірі ретінде танылды. Оның аумағы кең географиялық кеңістікті қамтып, түрлі халықтар мен мәдениеттердің өзара ықпалдасуына мүмкіндік берді. Нәтижесінде сауда-саттық, қала мәдениеті, дипломатиялық байланыстар және мемлекеттік басқару жүйесі қарқынды дамыды.
Алтын Орда дәуірінде салынған ірі қалалар халықаралық сауда мен мәдени алмасудың маңызды орталығына айналды. Ұлы Жібек жолының бойында орналасқан бұл шаһарлар арқылы Шығыс пен Батыс арасындағы экономикалық және рухани байланыстар нығайды. Сонымен қатар мемлекетте құқықтық тәртіп пен басқару мәдениеті қалыптасып, тұрақты даму қамтамасыз етілді.
Ислам дінінің таралуы да осы кезеңмен тығыз байланысты. Бұл үрдіс рухани бірлікті күшейтіп, халықтың дүниетанымы мен мәдениетінің қалыптасуына ықпал етті. Бүгінгі қазақ қоғамындағы көптеген дәстүрлер мен құндылықтардың тарихи негізі Алтын Орда дәуірінен бастау алады.
Қазіргі таңда археологиялық зерттеулер Алтын Орданың бай мұрасын жан-жақты танытуға мүмкіндік беруде. Сарайшық пен басқа да тарихи нысандардан табылған жәдігерлер сол кезеңдегі өркениеттің жоғары деңгейде болғанын дәлелдейді.
Алтын Орда тарихы – Қазақ хандығының қалыптасуына негіз болған маңызды кезең. Сондықтан бұл мұраны зерттеу ұлттық бірегейлікті нығайтып, жастардың тарихи санасын қалыптастыруға қызмет етеді.
Қорыта айтқанда, Алтын Орда – қазақ мемлекеттілігінің терең тамырын айқындайтын ұлы мұра. Оны ғылыми тұрғыда зерттеу және кеңінен насихаттау – ұлт тарихын ұлықтаудың маңызды міндеті.